Zadelpijn op de racefiets is geen kwestie van “even doorbijten tot je eraan gewend bent”. Meestal is het een combinatie van een positie die niet klopt, een fietsbroek die niet goed past of niet schoon is en wrijving op de huid. Pak je die drie in de juiste volgorde aan, dan verdwijnt het in de meeste gevallen. Zeemcrème zoals Assos Chamois Creme helpt daarbij, maar is het sluitstuk en niet de oplossing op zich.
Hieronder lees je welke soorten zadelpijn er zijn, waar ze vandaan komen en wat we in Dalen bij een bikefit als eerste controleren.
Welke soorten zadelpijn zijn er?
Niet elke pijn op het zadel is hetzelfde. Het helpt om te weten waar het zit, want de oorzaak verschilt.
| Klacht | Hoe het voelt | Meest waarschijnlijke oorzaak |
|---|---|---|
| Drukpijn op de zitbotjes | Doffe pijn, vooral na lange ritten | Zadelvorm of -breedte, te weinig gewend aan kilometers |
| Druk of gevoelloosheid in het kruis | Tintelingen, “slapend” gevoel | Zadel te hoog, neus te hoog, stuur te ver weg |
| Schuurplekken | Rauwe, branderige huid | Wrijving: heen-en-weer schuiven, naden, zweet en zout |
| Zadelpijntjes (zitbultjes) | Pijnlijke bultjes of puistjes | Bacteriën in beschadigde huid of haarzakjes, vochtige broek |
Vaak heb je een mix. Wie op het zadel heen en weer schuift omdat het zadel te hoog staat, krijgt eerst schuurplekken en daarna zitbultjes.
Oorzaak 1: je positie op de fiets
De meeste zadelklachten beginnen bij de afstelling. Bij een bikefit kijken we eerst naar drie dingen: zadelhoogte, zadelkanteling en de afstand tot het stuur.
- Zadel te hoog. Je bekken wiegt bij elke pedaalslag heen en weer om de onderste stand te halen. Dat geeft wrijving en druk op één kant. Een bekende bikefitter noemt een te hoog zadel en een te ver stuur in een interview met BikeRadar zelfs “de twee grootste boosdoeners”.
- Zadelneus te ver omhoog of omlaag. Omhoog drukt op het kruis, omlaag laat je naar voren glijden, zodat je jezelf steeds terugduwt met je armen. Een zadel dat ongeveer waterpas staat, is meestal het beginpunt.
- Stuur te ver weg of te laag. Je kantelt dan verder naar voren en komt op het zachte weefsel te zitten in plaats van op je zitbotjes.
Wat we in de werkplaats en bij bikefits vaak zien: iemand heeft een nieuwe fiets gekocht en het zadel “op gevoel” goed gezet, of de zadelpen is na een beurt of transport een paar millimeter verschoven. Kleine verschillen merk je pas na een uur of twee fietsen. Twijfel je over je framemaat, lees dan eerst hoe je de juiste framemaat voor je racefiets bepaalt.
Oorzaak 2: zadelbreedte en -vorm
Je zitbotjes moeten op het zadel rusten. Is het zadel te smal, dan zakken ze ernaast en komt de druk in het midden. Maar ook het omgekeerde komt voor: in hetzelfde BikeRadar-artikel waarschuwt de bikefitter dat een zadel dat alleen op een zitbotmeting is gekozen, vaak te breed uitvalt. Een te breed zadel duwt je naar de neus.
Een veelgemaakte fout is een dikker, zachter zadel kopen. Dat voelt in de winkel prettig, maar volgens fitters en verschillende testen maakt extra vulling je bekken juist instabieler, zodat je meer gaat schuiven. Beter: een stevig zadel met een goede fietsbroek. Bij een bikefit bij Scholten Cycling bekijken we zadelbreedte en -vorm samen met je houding, want het ene zonder het andere werkt zelden.
Oorzaak 3: je fietsbroek en de zeem
De zeem is het enige wat tussen jou en het zadel zit. Een paar dingen die fietsers vaak verkeerd doen:
- Ondergoed onder de fietsbroek. Een fietsbroek is gemaakt om direct op de huid te dragen. Ondergoed geeft extra naden, houdt vocht vast en verhoogt de wrijving.
- Een broek die niet goed zit. Te ruim en de zeem schuift; te strak en hij snijdt in. De zeem moet op zijn plek blijven als je op de fiets zit.
- Een te oude broek. Een ingezakte zeem dempt niet meer en vervormt. Vervang hem als hij plat en hard aanvoelt.
- Een broek voor twee ritten. Bacteriën groeien snel in een warme, vochtige zeem. Draag elke rit een schone broek; wie vaak fietst, heeft er minstens twee of drie in roulatie.
Een goede zeem zit stevig, heeft geen naden op de plekken waar je zit en voert vocht af. In ons assortiment zijn dat bijvoorbeeld de Assos Mille GT S11 fietsbroek en de Ridley BCF Invenio fietsbroek voor heren, met een eigen damesversie die afgestemd is op de vrouwelijke anatomie.
Fietsbroeken die je nu kunt bestellen
Twijfel je over de maat? Op elke productpagina staat een maattabel, je kunt maatadvies vragen en past de maat niet, dan ruil je kosteloos. Bekijk alle fietsbroeken voor heren of fietsbroeken voor dames.
Wat doet zeemcrème zoals Assos Chamois Creme?
Zeemcrème vermindert de wrijving tussen huid en zeem. Assos omschrijft zijn Chamois Creme als een smerende crème die irritatie door wrijving vermindert, de huid hydrateert en het risico op zadelpijntjes verkleint. De crème heeft een licht verkoelend effect en wast volgens Assos zonder vlekken uit de zeem. Er is een herenversie en een damesversie, in een kleine tube van 75 ml en een grote van 200 ml.
Zo gebruik je zeemcrème
- Breng een dun laagje aan op de huid op de plekken waar het schuurt, vlak voor de rit. Bij lange ritten kun je ook wat op de zeem zelf doen.
- Gebruik niet te veel. Een dikke laag maakt het niet beter, wel smeriger.
- Ga je langer dan twee à drie uur, smeer dan onderweg opnieuw. Een kleine tube past in je achterzak of zadeltas.
- Douche na de rit en was de broek.
Belangrijk: zeemcrème is geen vervanging voor een goede positie of broek. Smeer je elke rit dikker en blijft het schuren, dan zit de oorzaak ergens anders.
Assos Chamois Creme voor heren en dames
Na de rit: hier gaat het vaak mis
Veel zitbultjes ontstaan niet tijdens maar na de rit. Uit de verhalen van fietsers en uit gidsen over zadelpijntjes komt steeds hetzelfde naar voren: blijven zitten in een vochtige broek is een van de grootste oorzaken van ontstoken haarzakjes.
- Trek je fietsbroek direct na de rit uit.
- Douche, en spoel resten zeemcrème af.
- Laat de huid even drogen voordat je weer iets strakkers aantrekt.
- Was de broek na elke rit, binnenstebuiten, zonder wasverzachter.
Wanneer moet je naar de huisarts?
Een zitbultje dat dieper wordt, warm en rood is, erg pijn doet, na een paar dagen niet beter wordt of steeds op dezelfde plek terugkomt, moet je laten bekijken door een arts. Fiets er niet doorheen: stop een paar dagen en laat het herstellen. Een fietsenmaker kan je positie verbeteren, maar een ontsteking hoort bij de huisarts.
Voor wie is dit advies niet genoeg?
Heb je ondanks een goede broek, schone kleding en zeemcrème na elke rit van een uur al pijn, of word je gevoelloos in het kruis? Dan zit het vrijwel zeker in je positie of zadel. Lees wat er gebeurt tijdens een bikefit: we meten je zadelhoogte, kanteling en reikwijdte op en kijken welk zadel bij je zit- en rijhouding past.
Samengevat: wat echt helpt tegen zadelpijn
- Controleer zadelhoogte, kanteling en stuurafstand, of laat een bikefit doen.
- Kies een zadel dat past bij je zitbotjes en houding, niet het zachtste.
- Rij in een goed passende fietsbroek, zonder ondergoed, elke rit schoon.
- Gebruik zeemcrème tegen wrijving, zeker op lange ritten.
- Uit de broek en onder de douche direct na de rit.
Begin bij wat je zelf het snelst kunt verbeteren: een goede broek. Bekijk de leverbare fietsbroeken, bijvoorbeeld de Assos Mille GT S11. Je hebt hem binnen 5 tot 10 werkdagen in huis, en klopt de maat niet, dan ruil je kosteloos.
